# Plan: wekelijkse sync van `model_prices` (PBI-66 / ST-1296)

## Context

De tabel `model_prices` ([prisma/schema.prisma:465](../../prisma/schema.prisma)) bevat nu 3 hardcoded rijen via [prisma/seed.ts:198](../../prisma/seed.ts) (Opus 4.7, Sonnet 4.6, Haiku 4.5). Die wordt door [lib/insights/token-stats.ts](../../lib/insights/token-stats.ts) en [lib/insights/token-history.ts](../../lib/insights/token-history.ts) ge-`LEFT JOIN`-d voor kostberekening.

Probleem: prijzen + nieuwe modellen worden alleen bijgewerkt bij een full re-seed. Dat vergeet je. We willen een wekelijks handmatig draaibaar script dat:

1. De actuele Claude 4.x modellijst ophaalt bij Anthropic (`GET /v1/models`),
2. Per model de prijzen bepaalt uit een onderhouden tabel in code,
3. Nieuwe modellen detecteert en logt (zodat we weten dat de tabel update nodig heeft),
4. Idempotent upsert in `model_prices`.

**Belangrijke realiteit:** Anthropic biedt geen prijs-API. `/v1/models` levert id, display_name, max_tokens, capabilities — maar **geen pricing**. De prijzen onderhouden we daarom als constanten in het script. De API-call dient om de modellijst te valideren en nieuwe modellen op te merken.

## Aanpak

Eén nieuw TypeScript-script `scripts/sync-model-prices.ts` in dezelfde stijl als [scripts/insert-milestone.ts](../../scripts/insert-milestone.ts):

- dotenv → DATABASE_URL + ANTHROPIC_API_KEY
- `pg.Pool` + `PrismaPg` adapter + `PrismaClient` (zelfde patroon als bestaande scripts)
- `--dry-run` flag voor preview zonder schrijven
- Aangeroepen via `npm run db:sync-model-prices`

### Datastromen

```
ANTHROPIC API /v1/models
        │
        ▼  (filter: model_id matcht /^claude-(opus|sonnet|haiku)-4/)
   API model list ───────────┐
                             │
   PRICE_TABLE (in script) ──┤── join op model_id
                             │
                             ▼
                    Per model:
                    - input_price = PRICE_TABLE[id].input
                    - output_price = PRICE_TABLE[id].output
                    - cache_read_price = input * 0.1
                    - cache_write_price = input * 1.25
                             │
                             ▼
                  prisma.modelPrice.upsert
```

### PRICE_TABLE in script

```ts
const PRICE_TABLE: Record<string, { input: number; output: number }> = {
  'claude-opus-4-7': { input: 15.0, output: 75.0 },
  'claude-sonnet-4-6': { input: 3.0, output: 15.0 },
  'claude-haiku-4-5-20251001': { input: 0.8, output: 4.0 },
}

const CACHE_READ_RATIO = 0.1
const CACHE_WRITE_RATIO = 1.25 // 5-minute cache write
```

Cache-ratio's komen overeen met de huidige seed: 1.5/15 = 0.1 en 18.75/15 = 1.25 — dus geen waarde-shift voor bestaande rijen.

### Filter Claude 4.x

Regex op `id` uit de API: `/^claude-(opus|sonnet|haiku)-4/`. Dit matcht `claude-opus-4-7`, `claude-sonnet-4-6`, `claude-haiku-4-5-20251001` en toekomstige 4.x varianten. Filtert oudere 3.x modellen weg.

### Detectie nieuwe modellen

Per Claude 4.x model uit de API:
- **In PRICE_TABLE** → upsert met de prijs
- **Niet in PRICE_TABLE** → log warning, sla over, exit code blijft 0

## Bestanden

| Bestand | Actie |
|---|---|
| `scripts/sync-model-prices.ts` | **Nieuw** — sync-script |
| `package.json` | **Wijzigen** — entry `"db:sync-model-prices"` toevoegen |
| `.env.example` | **Wijzigen** — `ANTHROPIC_API_KEY=""` toevoegen |
| `lib/env.ts` | **Wijzigen** — `ANTHROPIC_API_KEY` als optional env var |
| `scripts/README.md` | **Wijzigen** — sectie "Sync model prices" toevoegen |
| `prisma/seed.ts` regels 198–229 | **Behouden** — fallback voor verse DB |

## Edge cases

| Geval | Gedrag |
|---|---|
| `ANTHROPIC_API_KEY` ontbreekt | Error + exit 1 |
| API geeft 401 | Error met hint "controleer API key" |
| API geeft 5xx | Retry 1× met 2s delay, dan falen |
| API levert 0 Claude 4.x modellen | Warning, exit 1 |
| Model uit DB staat niet meer in API | Niet verwijderen — alleen loggen |
| `--dry-run` | API-call gewoon doen, alleen geen `upsert` |

## Verificatie

```bash
npm run db:sync-model-prices -- --dry-run
npm run db:sync-model-prices
psql $DATABASE_URL -c "SELECT model_id, input_price_per_1m, output_price_per_1m, updated_at FROM model_prices ORDER BY model_id"
npm run lint && npm test && npm run build
```

## Buiten scope

- Geen Vercel cron route — bewust gekozen: handmatig draaien geeft moment om PRICE_TABLE bij te werken.
- Geen pricing-page scraping — fragiel.
- Geen 1-uurs cache write tier — schema heeft één veld.
